Piperea przeciwko Rumunii

Skarga na rumuńskie środki COVID-19 - niewystarczająco uzasadnione, niedopuszczalne – decyzja ETPC z 1.9.2022 r. w sprawie Piperea przeciwko Rumunii (skarga nr 24183/21); jednogłośnie ETPC uznał skargę za niedopuszczalną. Decyzja jest ostateczna.

Sprawa dotyczyła skargi pana Piperei na środki wprowadzone przez rząd Rumunii w ramach stanu alarmowego ogłoszonego 18 maja 2020 r. po ogłoszeniu stanu wyjątkowego 16 marca 2020 r. podczas pandemii COVID-19. 

Trybunał zauważył, że środki, na które skarżył się skarżący, zostały wprowadzone w ramach stanu alarmowego ogłoszonego w Rumunii w dniu 18 maja 2020 r., po ogłoszeniu stanu wyjątkowego w dniu 16 marca 2020 r., ze względów zdrowia publicznego. Sytuację należało scharakteryzować jako „nieprzewidywalne wyjątkowe okoliczności”. Środki zakwestionowane przez skarżącego w sposób ogólny i niesprecyzowany zostały nałożone na całą populację w odpowiedzi na to, co właściwe władze krajowe uznały za poważną sytuację zdrowia publicznego. Trybunał zauważył, że skarżący w sposób abstrakcyjny zarzucił, że środki podjęte przez państwo rumuńskie w celu zwalczania rozprzestrzeniania się wirusa SARS-CoV-2 były niewystarczające i niewłaściwe. Nie przedstawił informacji na temat swojej indywidualnej sytuacji ani nie wyjaśnił szczegółowo, w jaki sposób rzekome uchybienia władz krajowych mogą wpłynąć na niego bezpośrednio. W konsekwencji Trybunał uznał, że zarzuty skarżącego albo nie spełniały kryteriów dopuszczalności określonych w art. 34 i 35 Konwencji, albo nie ujawniały żadnych znamion naruszenia praw i wolności zawartych w Konwencji i jej protokołach.

Communaute genevoise d’action syndicale (CGAS) przeciwko Szwajcarii

Ogólne środki anty-COVIDowe zakazujące organizowania imprez publicznych przez dłuższy czas stanowiły naruszenie Konwencji. Skarżący zarzucał pozbawienie prawa do organizowania i uczestniczenia w wydarzeniach publicznych po przyjęciu środków rządowych mających na celu walkę z COVID-19

Wyrok ETPC z 15.3.2022 r. w sprawie Communaute genevoise d’action syndicale (CGAS) przeciwko Szwajcarii (skarga nr 21881/20); większością głosów (4 głosy do 3):

naruszenie Artykułu 11 (wolność zgromadzeń i zrzeszania się) Europejskiej Konwencji Praw Człowieka.

Trybunał, w żaden sposób nie lekceważąc zagrożenia, jakie COVID-19 stwarza dla społeczeństwa i zdrowia publicznego, orzekł jednak, że w świetle znaczenia wolności pokojowych zgromadzeń w społeczeństwie demokratycznym, a w szczególności propagowanych tematów i wartości przez skarżące stowarzyszenie zgodnie z jego konstytucją, ogólny charakter i znaczną długość zakazu organizowania imprez publicznych wchodzących w zakres działalności stowarzyszenia oraz charakter i surowość możliwych kar, że ingerencja w korzystanie z praw chronionych art. 11 nie była proporcjonalna do realizowanych celów. Trybunał zauważył ponadto, że sądy krajowe nie przeprowadziły skutecznej kontroli przedmiotowych środków w odnośnym okresie. W ten sposób pozwane państwo przekroczyło margines oceny przyznany mu w niniejszej sprawie. W konsekwencji ingerencja nie była konieczna w społeczeństwie demokratycznym w rozumieniu art. 11 Konwencji.

Fenech przeciwko Malcie

Warunki przetrzymywania podejrzanego w zamachu na dziennikarkę w związku z pandemią Covid-19 nie naruszyły Konwencji Europejskiej – wyrok ETPC z 1.3.2022 r. w sprawie Fenech przeciwko Malcie (skarga nr 19090/20)

Skarżący jest biznesmenem, który został aresztowany w listopadzie 2019 r. z uwagi na podejrzenie udziału w zabójstwie maltańskiej dziennikarki Daphne Caruany Galizii w październiku 2017 r. i od tego czasu przebywa w areszcie. Sprawa dotyczyła jego warunków przetrzymywania w zakładzie karnym w Corradino oraz tego, czy władze maltańskie podjęły odpowiednie środki w celu ochrony go przed zarażeniem Covid-19 podczas pobytu w więzieniu, w szczególności dlatego, że ma tylko jedną nerkę.

Jednogłośnie: brak naruszenia Artykułu 3 (zakaz nieludzkiego lub poniżającego traktowania) Europejskiej Konwencji Praw Człowieka w związku z aresztowaniem skarżącego w czasie, gdy był w izolacji.

Trybunał stwierdził w szczególności, że okres odseparowania skarżącego od innych osób – ze względu na pozytywny wynik testu na obecność kokainy – trwał nie dłużej niż 35 dni; w rezultacie nie doznał żadnych szkodliwych skutków psychicznych ani fizycznych, a zastosowane ograniczenia nie doprowadziły do ​​całkowitej izolacji sensorycznej. Uznał również jednogłośnie, że nie doszło do naruszenia Artykułu 3 Konwencji Europejskiej w odniesieniu do warunków przetrzymywania w dalszej części dormitorium. Nie było przeludnienia, a jeśli chodzi o inne ograniczenia, na które skarżył się pan Fenech, Trybunał uznał, że miały one miejsce w bardzo specyficznym kontekście, a mianowicie podczas zagrożenia zdrowia publicznego i zostały wprowadzone z ważnych powodów zdrowotnych. Co więcej, zostały one nałożone nie tylko na skarżącego, ale na całe społeczeństwo. Biorąc pod uwagę wyjątkowy i nieprzewidywalny kontekst związany z pandemią Covid-19, nie można uznać, że środki te, proporcjonalne i ograniczone w czasie, spowodowały u niego większe cierpienie lub trudności niż było to nieuniknione podczas przetrzymywania w pandemii.

Trybunał uznał również, że nie doszło do naruszenia Artykułu 3 w związku z obowiązkiem państwa do ochrony jego zdrowia i dobrego samopoczucia. Uznał, że władze wprowadziły odpowiednie środki i zachowały czujność w dostosowywaniu swoich protokołów do zmieniającej się sytuacji. Chociaż należy wprowadzić przepis umożliwiający oddzielenie więźniów najbardziej zagrożonych od innych, pan Fenech nie wykazał, że należy do kategorii najbardziej bezbronnych. Fakt, że dzielił dormitorium i korzystał z tych samych udogodnień medycznych, sanitarnych, cateringowych i innych z innymi osadzonymi niezakażonymi COVID-19, sam w sobie nie stanowił problemu na podstawie Artykułu 3.